Kukurydza
Korzyści z uprawy kukurydzy
Uprawa kukurydzy stanowi ważny element w polskim rolnictwie, oferując szereg korzyści. Kukurydza jest rośliną o dużym potencjale plonowania, charakteryzującą się wysoką zawartością składników odżywczych. Jest wszechstronna w zastosowaniu, co pozwala na jej wykorzystanie zarówno w żywieniu zwierząt, jak i w przemyśle.
Dzięki elastyczności siewu kukurydzy i szerokiemu wyborowi odmian, rolnicy mogą dostosować uprawę do specyficznych warunków glebowo-klimatycznych, minimalizując ryzyko i maksymalizując zyski. Odpowiednio prowadzona uprawa kukurydzy pozwala uzyskać stabilne i wysokie plony, co jest istotne dla ekonomicznej efektywności gospodarstwa.
Główne zastosowania kukurydzy
Kukurydza jest rośliną o szerokim spektrum zastosowań. Najczęściej jest uprawiana jako kukurydza na ziarno, które po zbiorze jest suszone i wykorzystywane jako pasza treściwa w żywieniu trzody chlewnej i drobiu.
Kukurydza na kiszonkę jest z kolei podstawą w diecie bydła mlecznego i opasowego, zapewniając wysokiej jakości źródło energii i włókna.
Oprócz zastosowań paszowych, kukurydzy używa się również w przemyśle spożywczym (mąka, płatki), a także w produkcji bioetanolu oraz w przemyśle chemicznym do wytwarzania skrobi i olejów.
Kukurydza – odmiany
Rynek oferuje bogaty wybór nasion kukurydzy dostosowanych do różnych warunków i przeznaczenia. Odmiany dzielą się na trzy główne typy ze względu na budowę ziarniaka:
- typ dent – charakteryzuje się zawartością skrobi mączystej w ziarnie oraz wklęsłością na szczycie i jest często wykorzystywany na ziarno, ze względu na szybkie oddawanie wody.
- typ flint – zawiera skrobię szklistą do tego ma twarde, zaokrąglone ziarna i jest preferowany na kiszonkę lub w chłodniejszych rejonach, ze względu na szybszy wzrost początkowy,
- mieszanki (dent–flint) – jest to miks zawartości skrobi oraz charakteryzuje się szybkim wysychaniem ziarna i są bardzo często uprawiane na ziarno.
Wybór odpowiedniej odmiany zależy od regionu uprawy, typu gleby, warunków klimatycznych oraz przeznaczenia plonu.
FAO kukurydzy – jakie wybrać?
Wskaźnik FAO informuje o wczesności dojrzewania danej odmiany kukurydzy. Im niższa wartość FAO, tym odmiana jest wcześniejsza i może być uprawiana w chłodniejszych rejonach o krótszym okresie wegetacji.
Odmiany o wysokim FAO są późniejsze i wymagają dłuższego, cieplejszego okresu wegetacyjnego. W Polsce najczęściej uprawia się odmiany o FAO w zakresie 210–290. Wybór odpowiedniego FAO jest decydujący dla osiągnięcia optymalnego plonu.
Jaka jest najlepsza odmiana kukurydzy?
Nie ma jednej uniwersalnej „najlepszej” odmiany. Najlepsza odmiana to taka, która jest optymalnie dopasowana do lokalnych warunków glebowych, klimatycznych oraz do planowanego zastosowania.
Ważne jest, aby wybierać nasiona kukurydzy o sprawdzonej jakości, charakteryzujące się wysoką zdrowotnością i potencjałem plonowania. Warto konsultować się z doradcami rolniczymi np. doradcą klienta Chemirolu.
Kiedy najlepiej siać kukurydzę?
Termin siewu kukurydzy jest ściśle uzależniony od temperatury gleby, która na głębokości siewu powinna osiągnąć co najmniej 8–10°C. Siew zbyt wczesny, w zimną glebę, może prowadzić do słabych wschodów i dużych braków w obsadzie na polu. W Polsce optymalny czas na siew kukurydzy przypada zazwyczaj od połowy kwietnia do połowy maja, Wtedy gleba ma odpowiednią temperaturę do siewu.
Jaki jest rozstaw siewu kukurydzy?
Prawidłowy rozstaw siewu jest decydujący dla optymalnego rozwoju roślin. Standardowy rozstaw między rzędami w Polsce i Europie wynosi 75 cm. Odległość między poszczególnymi nasionami w rzędzie zależy od pożądanej obsady roślin. Zbyt mała gęstość siewu kukurydzy może prowadzić do niższych plonów, a zbyt duża do konkurencji o wodę, światło i składniki pokarmowe, co również obniża plon.
Ile siać kukurydzy na 1 hektar?
Gęstość siewu kukurydzy to parametr decydujący o obsadzie roślin na hektar. Standardowo na glebach o średniej żyzności wysiewa się około 80 000–90 000 nasion na hektar. Na słabszych glebach można stosować mniejszą obsadę (około 75 000 nasion/ha), a na żyznych glebach gdzie nie ma problemów z wodą, można zwiększyć obsadę do 95 000 nasion/ha. Ostateczna obsada zależy od wybranej odmiany, jej wczesności oraz warunków agrotechnicznych.
Na jaką głębokość siać kukurydzę?
Głębokość siewu kukurydzy powinna wynosić 4–6 cm. Jest to ważny parametr dla prawidłowych wschodów. Na lżejszych, przesychających glebach siew powinien być głębszy (ok. 6 cm), aby nasiona kukurydzy miały dostęp do wilgoci. Na cięższych, wilgotniejszych glebach lepiej sprawdzi się płytszy siew (ok. 4 cm).
Należy unikać siewu na zbyt dużą głębokość, co może utrudnić wschody i wydłużyć czas kiełkowania, oraz siewu zbyt płytkiego poniżej 4 cm co będzie powodować słabe ukorzenienie się roślin i problemy z pobieraniem wody i składników pokarmowych w późniejszych etapach wegetacji.
Nawożenie kukurydzy
Prawidłowe nawożenie kukurydzy jest niezbędne do osiągnięcia wysokich plonów. Kukurydza ma duże zapotrzebowanie na azot, fosfor i potas. Plan nawożenia powinien być oparty na analizie zasobności gleby.
Azot jest istotny dla wzrostu wegetatywnego, fosfor dla rozwoju systemu korzeniowego, a potas zwiększa odporność roślin na suszę i choroby. Warto wspomnieć, że kukurydza ma także duże zapotrzebowanie na cynk oraz siarkę – niedobory tych składników są powszechne w Polsce i wpływają negatywnie na plon.
W nawożeniu kukurydzy stosuje się zarówno nawozy mineralne, jak i organiczne (obornik, gnojowica), które mają pozytywny wpływ na strukturę gleby.
Jakie chwasty rosną w kukurydzy?
Chwasty w kukurydzy stanowią poważny problem, konkurując z roślinami uprawnymi o wodę, składniki pokarmowe i światło. Skuteczna ochrona kukurydzy przed chwastami jest konieczna dla osiągnięcia wysokiego plonu. W kukurydzy najczęściej występują dwa typy chwastów, które wymagają różnych strategii zwalczania.
Chwasty jednoliścienne w kukurydzy
Do najgroźniejszych chwastów jednoliściennych w kukurydzy należą:
Szybko rosną i silnie konkurują z młodymi roślinami kukurydzy, dlatego ważne jest ich zwalczanie we wczesnych fazach rozwojowych uprawy.
Chwasty dwuliścienne w kukurydzy
Wśród chwastów dwuliściennych w kukurydzy szczególnie uciążliwe są:
- komosa biała,
- rdesty,
- szarłat szorstki,
- psianka czarna,
- bieluń dziędzierzawa.
Stanowią one poważne zagrożenie dla plonu. Skuteczne odchwaszczanie kukurydzy wymaga zastosowania odpowiednio dobranych herbicydów.
Szkodniki kukurydzy – występowanie
Szkodniki kukurydzy mogą wyrządzać znaczne szkody w uprawach, od wschodów aż po zbiory. Wśród najgroźniejszych można wymienić:
- larwy drutowców,
- pędraki,
- stonkę kukurydzianą,
- omacnica prosowianka.
Monitoring pól jest ważny, aby w porę zidentyfikować zagrożenie i podjąć odpowiednie działania ochronne.
Jakie szkodniki podgryzają korzenie kukurydzy?
System korzeniowy kukurydzy jest narażony na ataki wielu szkodników glebowych. Poważnym zagrożeniem są drutowce (larwy sprężykowatych), które żerują na młodych korzeniach, powodując zamieranie roślin.
Innym problemem są pędraki (larwy chrabąszcza majowego), które uszkadzają korzenie, prowadząc do słabszego wzrostu roślin. Zwalczanie tych szkodników jest trudne i często wymaga profilaktycznego stosowania zapraw nasiennych.
Ochrona kukurydzy przed chorobami
Choroby kukurydzy mogą znacząco obniżyć plon i jego jakość. Do najważniejszych chorób należą:
- głownia guzowata,
- głownia pyląca,
- fuzarioza kolb i łodyg,
- zgorzel siewek.
Skuteczna ochrona kukurydzy obejmuje wybór odpornych odmian, stosowanie kwalifikowanego materiału siewnego, odpowiedni płodozmian oraz, w razie potrzeby, aplikację fungicydów.
Plonowanie kukurydzy
Plon kukurydzy z ha jest zmienny i zależy od wielu czynników, takich jak:
- warunki pogodowe,
- jakość gleby,
- agrotechnika,
- nawożenie kukurydzy,
- wybrana odmiana.
Przy optymalnych warunkach na dobrych glebach można osiągnąć plon ziarna na poziomie 10–15 ton z ha, a w przypadku kukurydzy na kiszonkę nawet 40–60 ton z ha.
Kiedy jest zbiór kukurydzy?
Zbiór kukurydzy jest uzależniony od przeznaczenia uprawy oraz od dojrzałości ziarna. Zbiór na kiszonkę przeprowadza się, gdy zawartość suchej masy w całych roślinach osiągnie 30–35%. Taki moment zapewnia odpowiednią wartość pokarmową i dobrą jakość zakiszania.
Zbiór kukurydzy na ziarno odbywa się później, gdy wilgotność ziarna spadnie do poziomu umożliwiającego sprawny zbiór i ograniczenie kosztów suszenia. Zazwyczaj jest to 25–30%, a optymalnie nawet poniżej 20%. Zbiór przy wyższej wilgotności, rzędu 30–35%, jest możliwy, ale wiąże się z koniecznością intensywnego dosuszania ziarna, co zwiększa koszty i ryzyko strat jakościowych.
Nadmierne zwlekanie ze zbiorem może z kolei prowadzić do strat wynikających ze wzrostem podatności na choroby kukurydzy i uszkodzenia spowodowane żerowaniem szkodników kukurydzy
Kukurydza – cena
Cena kukurydzy jest dynamiczna i zależy od wielu czynników, w tym od:
- wielkości zbiorów,
- popytu na rynku krajowym i światowym,
- kosztów transportu,
- cen innych zbóż.
Zachęcamy do kontaktu z doradcą klienta Chemirolu, aby dowiedzieć się o aktualnej cenie kukurydzy.
Gdzie kupić nasiona kukurydzy?
W celu zakupu nasion kukurydzy zachęcamy do bezpośredniego kontaktu z doradcą klienta firmy Chemirol, który przedstawi szczegóły aktualnej oferty, doradzi w wyborze odpowiedniej odmiany i omówi możliwości zakupu.
