Biostymulatory roślin to środki wspomagające ich wzrost i rozwój poprzez mechanizmy obejmujące m.in. zwiększenie pobierania składników pokarmowych czy przyrost masy systemu korzeniowego. Stymulator wzrostu roślin poprawia również ich odporność na stres biotyczny i abiotyczny, co przyczynia się do poprawy wielkości i jakości plonów.
Biostymulatory dla roślin zawierają między innymi specjalnie wyselekcjonowane szczepy bakterii, do których zalicza się np. bakterie azotowe, ścierniskowe- przeprowadzające mineralizcję resztek pożniwnych, ścierniska czy nawozów naturalnych i poplonów oraz bakterie uwalniające fosfor. Biostymulatory mogą zawierać także pożyteczne grzyby. W rolnictwie szczególne znaczenie odgrywają szczepy grzybów z rodzaju Trichoderma. Pożyteczne mikroorganizmy wspierają rozwój systemu korzeniowego i tworzą naturalną barierę dla patogenów. Biostymulatory to także m.in. aminokwasy, wyciągi z alg, ekstrakty roślinne, a także nawozy mikroelementowe.
| Grupa składników | Główny mechanizm działania w roślinie | Udokumentowany efekt |
| Wolne aminokwasy | Oszczędność energii przy syntezie białek, szybka regeneracja | Skrócenie czasu regeneracji po stresie- upale, przymrozku, gradzie |
| Ekstrakty z alg morskich | Rozwój korzeni, wzrost pobierania wody i składników pokarmowych | Zwiększenie masy systemu korzeniowego, lepsza kondycja i odżywienie, regeneracja |
| Kwasy humusowe | Poprawa struktury gleby, zwiększenie dostępności wody i mikroelementów, szybka aktywizacja mikroflory glebowej | Wzrost efektywności pobierania składników pokarmowych, mineralizacja, tworzenie próchnicy |
| Bakterie z rodzaju Bacillus | Uwalnianie zablokowanych form fosforu w glebie, mineralizacja slomy, resztek pozniwnych,poplonów, nawozów natualnych, wzrost zdrowotności roslin i gleby, poprawa kondycji. | Zwiększenie dostępności fosforu i pozostałych składników odżywczych, zwiekszenie próchnicy i wiązania wody, ograniczenie efektów suszy, wzrost plonu, poprawa kondycji, wzrost plonu |
| Bakterie z rodzaju Methylobacterium Symbioticum | Biologiczne wiązanie azotu z powietrza wewnątrz rośliny | Zwiększenie odżywienia azotem ograniczenie kosztów nawożenia azotem, uniezależnienie nawożenia od uwilgotnienia gleby |
Wyniki szeroko zakrojonych doświadczeń polowych potwierdzają wysoką skuteczność biostymulatorów uwalniających azot z powietrza. W przeprowadzonych badań BlueN® oparty na bakteriach Methylobacterium symbioticum dostarczył uprawom co najmniej 30 kg N/ha. W uprawie kukurydzy średni ekwiwalent azotu jaki wniósł wynosi 70 kg N/ha,w pszenicy 54 kg N/ha, w rzepaku 55 kg N/ha, w buraku cukrowym 62, a w ziemniaku 47 kg N/ha.
Biostymulatory roślin działają poprzez:
Biostymulatory w rolnictwie mogą być stosowane w wielu uprawach rolniczych, warzywniczych i sadowniczych. Są stosowane w celu przywrócenia równowagi biologicznej w glebie, poza tym wspomagają rozwój roślin oraz wpływają korzystnie na wielkość i jakość plonów.
Wybierając biostymulator dla roślin, szczególną uwagę należy zwrócić na rodzaj uprawy, a także na potrzeby uprawianych roślin i warunki klimatyczno-glebowe.
Dobór odpowiednich biostymulatorów dla roślin uprawnych zależy od fazy wzrostu oraz warunków stresowych, na jakie są narażone. W początkowych stadiach rozwoju warto stosować biostymulatory zawierające aminokwasy i ekstrakty z alg morskich, które wspierają ukorzenianie się i wzrost siewek.
Ponadto idelanie sprawdzą się także produkty oparte na kwasach humusowych i mikroorganizmach poprawiające pobieranie substancji odżywczych oraz żyzność gleby.
W sytuacjach stresowych, takich jak susza, przymrozki czy choroby, skuteczne będą biostymulatory z antyoksydantami i krzemem, wzmacniające odporność roślin. Kluczowe jest dopasowanie preparatu do aktualnych potrzeb uprawy, aby maksymalnie zwiększyć jej zdrowotność i plonowanie.
Biostymulatory roślin powinny być stosowane zgodnie z zaleceniami producenta. W celu uzyskania jak najlepszych efektów szczególną uwagę, oprócz zalecanego dawkowania i częstotliwości aplikacji stymulatorów wzrostu, należy zwrócić na możliwość ich łączenia z innymi preparatami.
Nie ma jednoznacznych i sztywnych wytycznych , które wskazywałyby na konieczność zastosowania biostymulatora w uprawie roślin. W podjęciu decyzji pomóc może natomiast posiadana wiedza na temat korzyści, jakie niosą biostymulatory dla roślin. Pomocne mogą okazać się bieżące lustracje oraz prognozy pogody wskazujące na możliwość wystąpienia niekorzystnych dla prawidłowego wzrostu i rozwoju roślin warunków pogodowych, z czym wiąże się potrzeba zastosowania biostymulatora.
Biostymulatory roślin stosuje się zapobiegawczo lub interwencyjnie. Biostymulatory do roślin można stosować już na etapie ich kiełkowania, poza tym znajdują zastosowanie w okresie wegetacji oraz kwitnienia i dojrzewania roślin. Część biostymulatorów można stosować również przedsiewnie.
Termin stosowania biostymulatorów roślin należy uzależnić od gatunku uprawianej rośliny oraz fazy rozwojowej, w jakiej się znajduje. Powinny być stosowane przy uwzględnieniu warunków pogodowych.
Biostymulator roślin należy stosować przy temperaturach dodatnich.
Zabiegi biostymulatorami wykonujemy zgodnie z dobrą praktyką rolniczą, pamiętając, że w okresie wysokich temperatur wszystkie zabiegi wykonywać wczesnym rankiem, wieczorem lub nocą.
