Rzepak
28 września 2026

Jesienne zwalczanie chwastów jednoliściennych w rzepaku ozimym

Jesień to kluczowy okres ograniczania konkurencji chwastów jednoliściennych w rzepaku ozimym. W ostatnich latach obserwujemy coraz większą presję samosiewów zbóż oraz gatunków trudnych do zwalczenia, takich jak wyczyniec polny, życice, stokłosy czy wiechlina roczna. Sprzyjają temu uproszczenia uprawy, ograniczenie orki, uprawy pasowe oraz opóźnione żniwa, które zwiększają ilość osypanego ziarna w glebie. Niezwalczone chwasty już jesienią silnie konkurują z rzepakiem o wodę, światło i składniki pokarmowe, osłabiając jego rozwój i pogarszając przygotowanie do zimy. Dlatego tak ważna jest szybka reakcja, właściwa ocena zagrożenia oraz dobór skutecznej strategii zwalczania.

Na jakie chwasty zwrócić uwagę?

Szczególnej uwagi wymagają wyczyniec polny i życice, u których odporność na herbicydy może wyraźnie utrudniać ochronę. Nie wszystkie chwasty jednoliścienne są jednakowo wrażliwe na poszczególne graminicydy, dlatego nie należy automatycznie rozszerzać skuteczności wobec samosiewów zbóż na pozostałe gatunki.

O powodzeniu ochrony decydują rozpoznanie gatunków chwastów, ich faza rozwojowa, dobór odpowiedniego preparatu i warunki aplikacji. Sam wybór graminicydu bez oceny sytuacji na polu może być niewystarczający.

Zasady zwalczania wyczyńca i życic:

  • Zabieg wykonujemy wcześnie – najłatwiej zwalczać wyczyniec i życice w fazie kilku liści, zanim silnie się rozkrzewią.
  • Nie czekamy do późnej jesieni, jeśli chwasty już wzeszły.
  • Zwalczamy chwasty aktywnie rosnące. Susza, niskie temperatury czy wcześniejsze przymrozki mogą ograniczać działanie.
  • Unikamy zabiegów bezpośrednio przed i po przymrozkach (szczególnie przy substancji kletodym).
  • Stosujemy proste mieszaniny zbiornikowe, by zapewnić dobre warunki pobierania herbicydu.
  • Zachowujemy odstępy między zabiegami (co najmniej 5-7 dni), szczególnie od herbicydów na dwuliścienne i regulatorów wzrostu.
  • Dbamy o dokładne pokrycie chwastów (stosowanie adiuwantów, np. Partner+).
  • Unikamy nakładek oprysku, by nie zwiększać ryzyka fitotoksyczności.

Grupy graminicydów i rekomendowane produkty

Graminicydy używane w rzepaku należą do grupy FOP oraz DYM.  Niższe dawki zwalczają chwasty roczne (w tym samosiewy zbóż), a do zwalczenia wieloletnich należy użyć wyższych dawek.

Logik 240 EC (kletodym) – Grupa DYM

Grupa DYM jest lepsza na chwasty wieloletnie i trudne do zwalczenia (np. perz, życica).

Termin i dawka: BBCH 12-31, dawka 0,5 l/ha.

  • Szczególnie rekomendowany w uprawach uproszczonych oraz na stanowiska z trudnymi chwastami (stokłosy, życice, wiechlina, wyczyniec) i uodpornionymi (miotła zbożowa).
  • Idealny do strategii antyodpornościowych oraz na zabiegi poprawkowe (bezpieczeństwo, szersze okno aplikacji).
  • Kluczowy środek w rzepaku, gdy trzeba ograniczyć perz.
  • Działa w niższych temperaturach (min 5–8°C), optymalna to 15–25°C. Pierwsze objawy widoczne po 10–14 (20) dniach.
  • Wymaga szczególnej uwagi co do dawki, terminu aplikacji i warunków pogodowych, by uniknąć fitotoksyczności.

Optymalne warunki stosowania kletodymu:

  • Rzepak jest zdrowy, dobrze ukorzeniony i aktywnie rosnący (bez objawów stresu suszowego czy chłodowego).
  • Wczesna faza rozwojowa rzepaku (od 2 do 8 liści).
  • Kilka dni stabilnej pogody i co najmniej 7-14 dni pełnej wegetacji.
  • Odstęp około 5–7 dni od innych zabiegów.
  • Chwasty młode i słabo rozkrzewione, nie przekraczamy maksymalnych dawek.

Buster 100 EC (chizalofop–p-etylowy) – Grupa FOP

Termin i dawka: BBCH 12-21, dawka 0,3-0,4 l/ha. Zalecany dodatek adiuwanta Partner+ (0,5-1,0 l/ha).

  • Wczesne zabiegi, szczególnie w uprawie konwencjonalnej.
  • Do zwalczania głównie samosiewów zbóż.
  • Szybkie działanie: zahamowanie wzrostu po 1–2 dniach, pełny efekt w 2–3 tygodnie.
  • Wymaga cieplejszych warunków (>10°C).
  • Bardzo dobra selektywność dla rzepaku i rozwiązania ekonomiczne.

Rento 150 EC (fluazyfop–p-butylowy) – Grupa FOP

Termin i dawka: BBCH 12-14, dawka 0,75-2,0 l/ha.

  • Do pierwszych zabiegów ochronnych.
  • Do zwalczania samosiewów zbóż i perzu w przypadku jednokrotnego zwalczania.
  • Do rotacji z innymi graminicydami.
  • Działa wolniej niż chizalofop i kletodym, pierwsze objawy widoczne po 14–20 dniach.

Polecane produkty

Zobacz też