Dafne 250 EC – fungicyd do buraków cukrowych, rzepaku i pszenicy

Fungicydy

Dafne 250 EC to układowy fungicyd w formulacji EC (koncentrat do sporządzania emulsji wodnej), przeznaczony dla użytkowników profesjonalnych. Działa zapobiegawczo i interwencyjnie przeciw chorobom grzybowym m.in. w buraku cukrowym, rzepaku ozimym i pszenicy ozimej, a także w wybranych uprawach dodatkowych.

Kluczowe uprawy

Dodatkowe uprawy: pszenżyto ozime, żyto ozime, jęczmień jary, ziemniak, jabłoń

Substancje czynne

difenokonazol – 250 g/l (24,78%)

Formulacja

EC - koncentrat do sporządzania emulsji wodnej

Materiały do pobrania

Kliknij na wybrany materiał by go pobrać.

Dafne 250 EC – układowa ochrona przed kluczowymi chorobami grzybowymi w wielu uprawach

Dlaczego warto wybrać Dafne 250 EC

Dafne 250 EC zawiera difenokonazol 250 g/l (24,78%)triazolowy fungicyd z grupy inhibitorów demetylacji (SBI-DMI), FRAC 3, zapewniający działanie układowe i elastyczność użycia w strategiach ochrony roślin. Produkt może być stosowany zapobiegawczo lub po zauważeniu pierwszych objawów chorób, a w sadach (jabłoń) etykieta dopuszcza zastosowanie także interwencyjnie do 120 godzin po infekcji (w przypadku parcha).

Kluczowe korzyści i przewagi technologiczne

  1. Układowe działanie (systemiczne) – substancja czynna przemieszcza się w roślinie, wspierając ochronę także nowych przyrostów.
  2. Szerokie zastosowanie w uprawach – od roślin polowych po sadownictwo (m.in. burak, rzepak, zboża, ziemniak, jabłoń).
  3. Elastyczne terminy zabiegów – możliwość prowadzenia ochrony zapobiegawczo i interwencyjnie zgodnie z presją chorób i fazą rozwojową (BBCH).
  4. Opcje programów i mieszanin w rzepaku – etykieta przewiduje różne schematy (jesień/wiosna) oraz możliwość łącznego stosowania z wybranymi produktami, co ułatwia budowę programu ochrony.
  5. Wsparcie strategii antyodpornościowej – jako fungicyd z grupy DMI (FRAC 3) powinien być elementem rotacji mechanizmów działania (stosowanie przemienne z innymi grupami).

Zastosowanie w praktyce

Dafne 250 EC najlepiej wpisuje się w ochronę wtedy, gdy zabieg wykonasz zapobiegawczo (przed spodziewaną infekcją) albo natychmiast po pojawieniu się pierwszych objawów. W buraku cukrowym środek stosuje się po wystąpieniu pierwszych symptomów chwościka, w rzepaku – w schematach jesienno‑wiosennych zależnie od presji chorób, a w zbożach od fazy liścia/kolanka do okresu kłoszenia zgodnie z BBCH.

Uprawa Zalecana dawka (l/ha lub kg/ha) Termin stosowania (faza BBCH) Agrofa
Burak cukrowy 0,4 l/ha Po pojawieniu się pierwszych objawów; faza wzrostu rozety (BBCH – opisowo w etykiecie) Chwościk buraka
Rzepak ozimy 0,5 l/ha (jesień) + 0,5 l/ha (wiosna) lub 0,6 l/ha (jeden zabieg wiosną – wg schematu) Jesień: BBCH 11–18; Wiosna: BBCH 32–39 (w zależności od schematu także inne okna BBCH wskazane w etykiecie) Czerń krzyżowych, sucha zgnilizna kapustnych (oraz w schemacie 2: mączniak prawdziwy roślin kapustnych, cylindrosporioza)
Pszenica ozima 0,6 l/ha BBCH 33–55 (od trzeciego kolanka do pełni kłoszenia) Mączniak prawdziwy zbóż i traw, rdza brunatna pszenicy, septorioza paskowana liści, septorioza plew
Pszenżyto ozime 0,6 l/ha BBCH 33–55 Mączniak prawdziwy zbóż i traw, rdza brunatna, septorioza liści, septorioza plew
Żyto ozime 0,6 l/ha BBCH 34–55 (od czwartego kolanka do pełni kłoszenia) Mączniak prawdziwy zbóż i traw, rdza brunatna żyta, rynchosporioza zbóż
Jęczmień jary 0,6 l/ha BBCH 33–55 Mączniak prawdziwy zbóż i traw, plamistość siatkowa jęczmienia
Ziemniak 0,5–0,6 l/ha BBCH 51–91 (od pąków kwiatowych do początku zżółknięcia liści) Alternarioza ziemniaka
Jabłoń 0,2 l/ha Parch: BBCH 56–69; Mączniak: BBCH 55–71 (zgodnie z etykietą) Parch jabłoni, mączniak jabłoni

Zwróć uwagę na warunki wykonania zabiegu: etykieta wskazuje m.in. stosowanie w temperaturze powyżej 12°C oraz zalecane ilości wody (np. 200–300 l/ha w wielu uprawach polowych; w ziemniaku 200–400 l/ha; w jabłoni ok. 750 l/ha – zależnie od wielkości drzew). W jabłoni Dafne 250 EC działa na parch i mączniaka, przy czym etykieta zaznacza średni poziom zwalczania mączniaka jabłoni w dawce zalecanej.

Stosowanie DAFNE 250 EC

Środek przeznaczony do stosowania przy użyciu samobieżnych lub ciągnikowych opryskiwaczy polowych.

Burak cukrowy

chwościk buraka

Maksymalna / zalecana dawka dla jednorazowego zastosowania: 0,4 l/ha
Termin stosowania: Środek stosować po pojawieniu się pierwszych objawów choroby, w fazie wzrostu rozety co 14-21 dni, nie więcej niż 1-2 razy w sezonie.
Maksymalna liczba zabiegów w sezonie wegetacyjnym: 2
Odstęp między zabiegami: co najmniej 14 dni
Zalecana ilość wody: 200 - 300 l/ha
Zalecane opryskiwanie: średniokropliste

 

Rzepak ozimy

Środek stosować, według jednego z trzech podanych poniżej schematów stosowania.

Schemat 1 (dwa zabiegi — jesień i wiosna)
czerń krzyżowych, sucha zgnilizna kapustnych.

pierwszy zabieg (jesień):
Maksymalna /zalecana dawka środka dla jednorazowego zastosowania: Dafne 250 EC 0,5 l/ha
drugi zabieg (wiosna):
Maksymalna /zalecana dawka środka dla jednorazowego zastosowania: Dafne 250 EC 0,5 l/ha
Termin stosowania: Środek stosować zapobiegawczo lub natychmiast po zauważeniu pierwszych objawów chorób. Pierwszy zabieg wykonać jesienią od fazy pierwszego liścia do fazy ósmego liścia (BBCH 11-18). Drugi zabieg wykonać wiosną w fazie wzrostu pędu głównego od widocznego drugiego międzywęźla do fazy widocznych dziewięciu lub więcej międzywęźli (BBCH 32-39). Środek stosować zapobiegawczo lub natychmiast po zauważeniu pierwszych objawów chorób.
Liczba zabiegów: 2

Schemat 2 (dwa zabiegi — jesień i wiosna)
czerń krzyżowych, mączniak prawdziwy roślin kapustnych, sucha zgnilizna kapustnych, cylindrosporioza roślin krzyżowych.

Środek Dafne 250 EC należy stosować łącznie ze środkiem Bukat 500 SC lub Ambrossio 500 SC, lub Zizan 500 SC w następujących w dawkach i terminach:
pierwszy zabieg (jesień):
Dafne 250 EC 0,2 l/ha + Bukat 500 SC lub Ambrossio 500 SC, lub Zizan 500 SC 0,3 l/ha
drugi zabieg (wiosna):
Dafne 250 EC 0,5 l/ha + Bukat 500 SC lub Ambrossio 500 SC, lub Zizan 500 SC 0,5 l/ha
lub
w terminie jesiennym środek Dafne 250 EC należy zastosować łącznie ze środkiem Bukat 500 SC lub
Ambrossio 500 SC, lub Zizan 500 SC w następujących w dawkach:
pierwszy zabieg (jesień):
Dafne 250 EC 0,5 l/ha + Bukat 500 SC lub Ambrossio 500 S.C., lub Zizan 500 SC 0,25 l/ha
w terminie wiosennym należy zastosować sam środek Dafne 250 EC w dawce:
drugi zabieg (wiosna):
Dafne 250 EC 0,6 l/ha
Termin stosowania: Pierwszy zabieg wykonać od fazy trzeciego liścia do fazy siódmego liścia (BBCH 13-17). Drugi zabieg wykonać od fazy początku wydłużania pędu do fazy rozwojowej pąków kwiatowych — widoczne pojedyncze pąki kwiatowe (BBCH 30-55) lub od fazy początku kwitnienia do końcowej fazy kwitnienia (BBCH 61-68). Środek stosować zapobiegawczo lub natychmiast po zauważeniu pierwszych objawów chorób.
Liczba zabiegów: 2

Schemat 3 (jeden zabieg – wiosna)
Czerń krzyżowych, sucha zgnilizna kapustnych.

Maksymalna /zalecana dawka środka dla jednorazowego zastosowania: Dafne 250 EC 0,6 l/ha
Środek Dafne 250 EC do zwalczania ww. chorób można również stosować łącznie ze środkiem Bukat 500 SC lub Ambrossio 500 SC, lub Zizan 500 SC w następujących w dawkach:
Dafne 250 EC 0,5 l/ha + Bukat 500 SC lub Ambrossio 500 SC lub Zizan 500 SC 0,25 l/ha
Termin stosowania: Zabieg wykonać wiosną, w fazie wydłużania pędu głównego, widocznego 2. międzywęźla do fazy widocznego 9. międzywęźla lub więcej międzywęźli (BBCH 32-39). Środek stosować zapobiegawczo lub natychmiast po zauważeniu pierwszych objawów chorób.
Liczba zabiegów: 1
Maksymalna liczba zabiegów w sezonie wegetacyjnym: 2 (1 zabieg jesienią i/lub 1 zabieg wiosną).
Zalecana ilość wody: 200-300 l/ha
Zalecane opryskiwanie: średniokropliste.

Uwaga:
Zastosowanie środka Dafne 250 EC w mieszaninie ze środkiem Bukat 500 SC lub Ambrossio 500 SC, lub Zizan 500 SC dodatkowo zapobiega nadmiernemu wyrastaniu roślin w okresie wiosennym (ograniczenie wzrostu elongacyjnego pędu głównego) i przez to poprawia pokrój roślin rzepaku.

 

Pszenica ozima

mączniak prawdziwy zbóż i traw, rdza brunatna pszenicy, septorioza paskowana liści, septorioza plew.

Maksymalna / zalecana dawka dla jednorazowego zastosowania: 0,6 l/ha
Środek Dafne 250 EC do zwalczana ww. chorób można również stosować łącznie ze środkiem Bukat 500 SC/Ambrossio 500 SC/Zizan 500 SC lub środkiem Propico 250 EC/Joga 250 EC/ Weto 250 EC/ Ares 250 EC w następujących dawkach:
Dafne 250 EC 0,3 l/ha + Bukat 500 SC / Ambrossio 500 SC / Zizan 500 SC 0,4 l/ha
Dafne 250 EC 0,3 l/ha + Propico 250 EC / Joga 250 EC / Weto 250 EC / Ares 250 EC 0,5 l/ha
Termin stosowania: Środek stosować zapobiegawczo lub natychmiast po zaobserwowaniu pierwszych objawów chorób od fazy trzeciego kolanka (BBCH 33) do pełni fazy kłoszenia (BBCH 55). Środek stosować nie częściej niż 1-2 razy w sezonie, w odstępnie co 14 21 dni. W przypadku konieczności wykonania dwóch zabiegów pierwszy zabieg zaleca się wykonać od fazy trzeciego kolanka (BBCH 33) do fazy nabrzmienia pochwy liściowej liścia flagowego — wczesna faza rozwoju kłosa (BBCH 41), drugi
natomiast od początku fazy kłoszenia (BBCH 53) do pełni fazy kłoszenia (BBCH 55).
Maksymalna liczba zabiegów w sezonie wegetacyjnym: 2
Odstęp między zabiegami: co najmniej 14 dni.
Zalecana ilość wody: 200-300 l/ha
Zalecane opryskiwanie: średniokropliste.

 

Pszenżyto ozime

mączniak prawdziwy zbóż i traw, rdza brunatna, septorioza liści, septorioza plew.

Maksymalna / zalecana dawka dla jednorazowego zastosowania: 0,6 l/ha
Etykieta środka ochrony roślin DAFNE 250 EC, załącznik do decyzji MRiRW
Środek Dafne 250 EC do zwalczana ww. chorób można również stosować łącznie ze środkiem Bukat
500 SC/Ambrossio 500 SC/Zizan 500 SC lub środkiem Propico 250 EC/Joga 250 EC/ Weto 250 EC/
Ares 250 EC w następujących dawkach:
Dafne 250 EC 0,3 l/ha + Bukat 500 SC / Ambrossio 500 SC / Zizan 500 SC 0,4 l/ha
Dafne 250 EC 0,3 l/ha + Propico 250 EC / Joga 250 EC / Weto 250 EC / Ares 250 EC 0,5 l/ha
Termin stosowania: Środek stosować zapobiegawczo lub natychmiast po zaobserwowaniu pierwszych objawów chorób od fazy trzeciego kolanka (BBCH 33) do pełni fazy kłoszenia (BBCH 55). Środek stosować nie częściej niż 1-2 razy w sezonie, w odstępnie co 14 21 dni. W przypadku konieczności wykonania dwóch zabiegów pierwszy zabieg zaleca się wykonać od fazy trzeciego kolanka (BBCH 33) do fazy nabrzmienia pochwy liściowej liścia flagowego — wczesna faza rozwoju kłosa (BBCH 41). Drugi natomiast od początku fazy kłoszenia (BBCH 53) do pełni fazy kłoszenia (BBCH 55).
Maksymalna liczba zabiegów w sezonie wegetacyjnym: 2
Odstęp między zabiegami: co najmniej 14 dni.
Zalecana ilość wody: 200-300 l/ha
Zalecane opryskiwanie: średniokropliste.

 

Żyto ozime

mączniak prawdziwy zbóż i traw, rdza brunatna żyta, rynchosporioza zbóż.

Maksymalna / zalecana dawka dla jednorazowego zastosowania: 0,6 l/ha
Środek Dafne 250 EC do zwalczana ww. chorób można również stosować łącznie ze środkiem Bukat 500 SC/Ambrossio 500 SC/Zizan 500 SC lub środkiem Propico 250 EC/Joga 250 EC/ Weto 250 EC/ Ares 250 EC w następujących dawkach:
Dafne 250 EC 0,3 l/ha + Bukat 500 SC / Ambrossio 500 SC / Zizan 500 SC 0,4 l/ha
Dafne 250 EC 0,3 l/ha + Propico 250 EC / Joga 250 EC / Weto 250 EC / Ares 250 EC 0,5 l/ha
Termin stosowania: Środek stosować zapobiegawczo lub natychmiast po zaobserwowaniu pierwszych objawów chorób od fazy czwartego kolanka (BBCH 34) do pełni fazy kłoszenia (BBCH 55). Środek stosować nie częściej niż 1-2 razy w sezonie, w odstępnie co 14-21 dni. W przypadku konieczności wykonania dwóch zabiegów pierwszy zabieg zaleca się wykonać od fazy czwartego kolanka (BBCH 34) do fazy nabrzmienia pochwy liściowej liścia flagowego — wczesna faza rozwoju kłosa (BBCH 41),
drugi natomiast od początku fazy kłoszenia (BBCH 53) do pełni fazy kłoszenia (BBCH 55).
Maksymalna liczba zabiegów w sezonie wegetacyjnym: 2
Odstęp między zabiegami: co najmniej 14 dni.
Zalecana ilość wody: 200-300 l/ha
Zalecane opryskiwanie: średniokropliste.

 

Jęczmień jary

mączniak prawdziwy zbóż i traw, plamistość siatkowa jęczmienia.

Maksymalna / zalecana dawka dla jednorazowego zastosowania: 0,6 l/ha
Środek Dafne 250 EC do zwalczana ww. chorób można również stosować łącznie ze środkiem Bukat 500 SC/Ambrossio 500 SC/Zizan 500 SC lub środkiem Propico 250 EC/Joga 250 EC/ Weto 250 EC/ Ares 250 EC w następujących dawkach:
Dafne 250 EC 0,3 l/ha + Bukat 500 SC / Ambrossio 500 SC / Zizan 500 SC 0,4 l/ha
Dafne 250 EC 0,3 l/ha + Propico 250 EC / Joga 250 EC / Weto 250 EC / Ares 250 EC 0,5 l/ha
Termin stosowania: Środek stosować zapobiegawczo lub natychmiast po zaobserwowaniu pierwszych objawów chorób od fazy trzeciego kolanka (BBCH 33) do pełni fazy kłoszenia (BBCH 55). Środek stosować nie częściej niż 1-2 razy w sezonie, w odstępnie co 14-21 dni. W przypadku konieczności wykonania dwóch zabiegów pierwszy zabieg zaleca się wykonać od fazy trzeciego kolanka (BBCH 33) do fazy nabrzmienia pochwy liściowej liścia flagowego — wczesna faza rozwoju kłosa (BBCH 41). Drugi natomiast od początku fazy kłoszenia (BBCH 53) do pełni fazy kłoszenia (BBCH 55).
Maksymalna liczba zabiegów w sezonie wegetacyjnym: 2
Odstęp między zabiegami: co najmniej 14 dni.
Zalecana ilość wody: 200-300 l/ha
Zalecane opryskiwanie: średniokropliste.

Ziemniak

alternarioza ziemniaka

Maksymalna dawka dla jednorazowego zastosowania: 0,6 l/ha
Zalecana dawka dla jednorazowego zastosowania: 0,5 – 0,6 l/ha
Dawkę środka dostosować do intensywności porażenia.
Termin stosowania: Środek stosować zapobiegawczo lub natychmiast po pojawieniu się pierwszych objawów choroby, od fazy widocznych pierwszych pojedynczych pąków kwiatowych (1-2 mm) pierwszego kwiatostanu na pędzie głównym do fazy początku zżółknięcia liści (BBCH 51-91).
Maksymalna liczba zabiegów w sezonie wegetacyjnym: 4
Odstęp pomiędzy zabiegami: co najmniej 10-14 dni.
Zalecana ilość wody: 200-400 l/ha
Zalecane opryskiwanie: średniokropliste

Jabłoń

parch jabłoni

Maksymalna / zalecana dawka dla jednorazowego zastosowania: 0,2 l/ha
Termin stosowania: Środek stosować zapobiegawczo i interwencyjnie do 120 godzin po infekcji oraz wyniszczająco.
Zabiegi wykonywać w okresie od fazy zielonego pąka kwiatowego do końca fazy kwitnienia (BBCH 56-69), co 10 - 14 dni, nie więcej niż 1-3 razy w sezonie.
Maksymalna liczba zabiegów w sezonie wegetacyjnym: 3
Odstęp między zabiegami: co najmniej 10 dni.

mączniak jabłoni

Maksymalna / zalecana dawka dla jednorazowego zastosowania: 0,2 l/ha
Termin stosowania: Środek stosować zapobiegawczo i interwencyjnie od fazy pojawienia się pąków do początku rozwoju owoców (BBCH 55-71), co 7-14 dni, nie więcej niż 1-3 razy w sezonie.
Maksymalna liczba zabiegów w sezonie wegetacyjnym: 3
Odstęp między zabiegami: co najmniej 7 dni.
Zalecana ilość wody: 750 l/ha
Ilość cieczy użytkowej dostosować do wielkości drzew i ich fazy rozwojowej.
Zalecane opryskiwanie: średniokropliste
Maksymalna liczba zabiegów w sezonie wegetacyjnym: 3

Ziemniak

alternarioza ziemniaka

Maksymalna dawka dla jednorazowego zastosowania: 0,6 l/ha
Zalecana dawka dla jednorazowego zastosowania: 0,5 – 0,6 l/ha
Dawkę środka dostosować do intensywności porażenia.
Termin stosowania: Środek stosować zapobiegawczo lub natychmiast po pojawieniu się pierwszych objawów choroby, od fazy widocznych pierwszych pojedynczych pąków kwiatowych (1-2 mm) pierwszego kwiatostanu na pędzie głównym do fazy początku zżółknięcia liści (BBCH 51-91).
Maksymalna liczba zabiegów w sezonie wegetacyjnym: 4
Odstęp pomiędzy zabiegami: co najmniej 10-14 dni.
Zalecana ilość wody: 200-400 l/ha
Zalecane opryskiwanie: średniokropliste

 

Jabłoń

Parch jabłoni

  • Maksymalna / zalecana dawka dla jednorazowego zastosowania: 0,2 l/ha
  • Termin stosowania: Środek stosować zapobiegawczo i interwencyjnie do 120 godzin po infekcji oraz wyniszczająco.
  • Zabiegi wykonywać w okresie od fazy zielonego pąka kwiatowego do końca fazy kwitnienia (BBCH 56-69), co 10 - 14 dni, nie więcej niż 1-3 razy w sezonie.
  • Maksymalna liczba zabiegów w sezonie wegetacyjnym: 3
  • Odstęp między zabiegami: co najmniej 10 dni.

Mączniak jabłoni

  • Maksymalna / zalecana dawka dla jednorazowego zastosowania: 0,2 l/ha
  • Termin stosowania: Środek stosować zapobiegawczo i interwencyjnie od fazy pojawienia się pąków do początku rozwoju owoców (BBCH 55-71), co 7-14 dni, nie więcej niż 1-3 razy w sezonie.
  • Maksymalna liczba zabiegów w sezonie wegetacyjnym: 3
  • Odstęp między zabiegami: co najmniej 7 dni.
  • Zalecana ilość wody: 750 l/ha
  • Ilość cieczy użytkowej dostosować do wielkości drzew i ich fazy rozwojowej.
  • Zalecane opryskiwanie: średniokropliste
  • Maksymalna liczba zabiegów w sezonie wegetacyjnym: 3

Zwalczane agrofagi

Najczęściej zadawane pytania

Co to jest Dafne 250 EC i jaka jest substancja czynna?

Dafne 250 EC to fungicyd w formulacji EC (koncentrat do sporządzania emulsji wodnej), przeznaczony do stosowania przez użytkowników profesjonalnych. Zawiera difenokonazol 250 g/l (24,78%).

Jak działa Dafne 250 EC (mechanizm działania / FRAC)?

Środek działa układowo (systemicznie) oraz może być stosowany zapobiegawczo i interwencyjnie przeciw chorobom grzybowym. Difenokonazol należy do triazoli – jest inhibitorem demetylacji (SBI‑DMI), FRAC grupa 3.

W jakich uprawach można stosować Dafne 250 EC?

Produkt jest stosowany m.in. w buraku cukrowym, rzepaku ozimym i pszenicy ozimej, a dodatkowo (wg etykiety/strony produktu) także w pszenżycie ozimym, życie ozimym, jęczmieniu jarym, ziemniaku i jabłoni.

Kiedy najlepiej wykonać zabieg (BBCH) i czy można stosować interwencyjnie?

Terminy zależą od uprawy i presji chorób. Przykładowo:

  • Rzepak ozimy: zabiegi jesienne BBCH 11–18 i wiosenne BBCH 32–39 (w zależności od schematu).
  • Pszenica ozima: od BBCH 33 do 55 (od trzeciego kolanka do pełni kłoszenia).
  • Jabłoń (parch): możliwe działanie interwencyjne do 120 godzin po infekcji (zgodnie z etykietą).

Ile zabiegów można wykonać w sezonie i jakie są odstępy?

Maksymalna liczba zabiegów oraz przerwy zależą od uprawy. Przykłady z etykiety:

  • Burak cukrowy: maks. 2 zabiegi, odstęp min. 14 dni.
  • Pszenica ozima: maks. 2 zabiegi, odstęp min. 14 dni (zwykle 14–21 dni wg etykiety).
  • Ziemniak: maks. 4 zabiegi, odstęp min. 10–14 dni.

Jaka jest karencja oraz najważniejsze zasady bezpieczeństwa?

Karencja zależy od uprawy (wybrane wartości z etykiety):

  • burak cukrowy 62 dni, rzepak ozimy 68 dni, pszenica ozima 61 dni, pszenżyto ozime 65 dni, żyto ozime 67 dni, jęczmień jary 45 dni, ziemniak 14 dni, jabłoń 28 dni.

W zakresie bezpieczeństwa produkt jest sklasyfikowany jako niebezpieczny (m.in. H304, H315, H319, H336, H411), dlatego należy stosować go zgodnie z etykietą oraz używać wymaganych środków ochrony indywidualnej (np. rękawice i ochrona oczu/twarzy).